संपादकीय… अजितदादा पवार- धुरंधर युगाचा अस्त!

महाराष्ट्राच्या राजकीय क्षितिजावर एक अभूतपूर्व दुःखद सावली पसरली आहे. काल २८ जानेवारी २०२६ रोजी बारामती विमानतळावर घडलेल्या भयानक विमान अपघातात राज्याचे उपमुख्यमंत्री अजित अनंतराव पवार यांचे अकस्मात निधन झाले. हे केवळ एका व्यक्तीचे अवसान नव्हते, तर एका धुरंधर युगाचा अस्त होता; ज्यात महत्वाकांक्षा, संघर्ष आणि अथक सेवाभाव यांचा संगम होता! दादांच्या अशा वेदनादायी जाण्याने त्यांच्यावर प्रेम करणाऱ्या लाखो मनाला तीव्र दुःखाची खोल जखम झाली आहे. ही जखम काही दिवसांनंतर भरेलही; पण खोलवरची वेदना कधीच कमी होणार नाही! हा संपादकीय लेख अजितदादांच्या अतुलनीय जीवनकार्याला भावपूर्ण श्रद्धांजली अर्पित करताना; या दुःखद घटनेच्या राजकीय, सामाजिक आणि भावनिक परिणामांवर सखोल चिंतन करण्याचा प्रयत्न आहे!

२२ जुलै १९५९ रोजी बारामती तालुक्यातील देहू गावात जन्मलेले अजितदादा राष्ट्रवादी काँग्रेस पक्षाचे संस्थापक शरद पवार यांचे पुतणे! त्यांचा राजकीय प्रवास १९९१ साली बारामती विधानसभा मतदारसंघातून सुरू झाला, जिथे ते प्रचंड बहुमताने निवडून आले. त्यानंतर, त्यांनी महाराष्ट्राच्या विविध विभागांमध्ये आपली छाप सोडली. जलसंपदा मंत्री म्हणून त्यांनी अनेक मोठे सिंचन प्रकल्प राबवले, ज्यामुळे दुष्काळग्रस्त भागातील शेतकऱ्यांना जीवनदान मिळाले. अर्थमंत्री म्हणून त्यांनी राज्याच्या अर्थव्यवस्थेला मजबूत पाया दिला, तर उपमुख्यमंत्री म्हणून त्यांनी प्रशासकीय सुधारणांमध्ये क्रांती घडवली!

अजितदादांचे योगदान केवळ आकडेवारीपुरते मर्यादित नव्हते. बारामती हे त्यांचे जन्मगाव, जिथे ते वाढले आणि जिथून त्यांची राजकीय कारकीर्द उभी राहिली, आज बारामती एक आधुनिक शहर म्हणून ओळखले जाते. शिक्षण संस्था, रुग्णालये, रस्ते आणि उद्योग हे सर्व त्यांच्या दूरदृष्टीचे फळ आहे. त्यांच्या नेतृत्वात बारामतीने ‘स्मार्ट सिटी’ च्या दिशेने वाटचाल केली आणि हे सर्व सामान्य माणसाच्या जीवनाला उन्नत करण्यासाठी होते. महाराष्ट्रातील ग्रामीण विकासाच्या मॉडेल म्हणून बारामतीचा उल्लेख होतो आणि याचे श्रेय पूर्णपणे अजितदादांना जाते! बारामतीतील प्रत्येक घरात आज शोक आहे. अजितदादा हे केवळ नेते नव्हते; ते ‘दादा’ होते; जो नेहमीच जनतेच्या सुख-दुःखात सहभागी होत असे! त्यांच्या जाण्याने लाखो शेतकरी, तरुण आणि महिलांना एक आधार गमावला आहे.

पण अजितदादांचे व्यक्तिमत्व राजकीय पलीकडचे होते. ते एक कुटुंबवत्सल पिता, एक समर्पित पती आणि एक सच्चा मित्र होते. त्यांच्या बोलण्यात एक साधेपणा आणि प्रामाणिकपणा होता, जो जनसामान्यांच्या मनाला भिडायचा. ‘दादा’ हे नाव केवळ आदराचे नव्हते, तर ते विश्वासाचे प्रतीक होते. ते नेहमीच लोकांच्या समस्या ऐकण्यासाठी उपलब्ध असायचे; मग ती शेतकऱ्यांची पाण्याची तक्रार असो किंवा तरुणांच्या रोजगाराची मागणी! पुणे जिल्ह्यातील प्रत्येक गावात त्यांचे नाव आदराने घेतले जाते आणि आज त्यांच्या निधनाने त्या गावांमध्ये शोककळा पसरली आहे!

हा अपघात कसा घडला? मुंबईहून बारामतीकडे येणाऱ्या लियरजेट ४५ या खासगी विमानाने लँडिंगच्या दुसऱ्या प्रयत्नात नियंत्रण सुटले आणि ते कोसळले. विमानात अजितदादांसह सर्वांचा जागीच अंत झाला. ब्लॅक बॉक्स सापडला असून केंद्र सरकारच्या तपास यंत्रणांनी चौकशी सुरू केली आहे. प्राथमिक अहवालानुसार खराब हवामान असल्याचे सांगितले जात आहे. ह्या घटनेने अनेक गंभीर प्रश्न उपस्थित राहतात. राजकीय नेत्यांच्या सुरक्षेकडे आपण किती गांभीर्याने पाहतो? नेते नेहमीच व्यस्त वेळापत्रकात चार्टर्ड विमाने वापरतात, पण सुरक्षेच्या नियमांचे काटेकोर पालन होते का? खाजगी विमान कंपन्यांची विश्वासाहर्ता किती? ह्या प्रश्नांची उत्तरे मिळविणे गरजेचे आहे. अजितदादांच्या निधनाने महाराष्ट्राच्या राजकारणात जी पोकळी निर्माण झाली आहे ती कधीही भरून न येणारी आहे! अजितदादांच्या स्मृती कधीही विस्मरणात जाणार नाहीत. त्यांच्या कार्य कर्तृत्वाला आणि त्यांच्या योगदानाला कोटी कोटी नमन!